قهوه روبوستا چیست و چه ویژگیهایی از نظر طعم و ظاهر دارد؟
قهوه به عنوان یکی از نوشیدنیهای محبوب در جهان و حتی محبوبترین خوراکی در برخی از کشورها به شمار میآید، که انواع متفاوتی دارد و ویژگیهای هر کدام باعث شده تا در نوع خود بینظیر باشند. یکی از انواع قهوه که در بین علاقهمندان به قهوه بسیار شهرت دارد، قهوه ربوستا (robusta) است. شهرت و علاقه مردم جهان به این زیرگونه قهوه شاید میزان کافئین بالای آن باشید اما این زیرگونه جذاب دارای ویزگی هایی است که اغلب به آن توجه نشده است. با این مقاله از وبسایت قهوه تلنت همراه باشید تا بدانید قهوه ربوستا چیست و درباره مشخصات و مزایا معایب این نوع قهوه بیشتر اطلاعات کسب کنید.
قهوه ربوستا چیست؟
یکی از متداولترین عباراتی که از انواع قهوه میان دوستداران قهوه استفاده میشود «عربیکا» است. اما در کنار دانههای قهوه عربیکا، پرمصرفترین دانه قهوه، دانههای قهوه روبوستا (ربوستا) هستند. علاوه بر این، بازار قهوه ربوستا وسیع و گسترده است. قهوه ربوستا زمانی منحصر به کشورهای جنوب صحرای آفریقا بود، اما اکنون در بسیاری از کشورهای جهان کشت میشود.
قهوه ربوستا (Robusta) که با نام کانفورا (Coffea Canephora) نیز شناخته میشود، گونهای از قهوه است که خاستگاه آن صحرای مرکزی و غربی آفریقا است. ربوستا گونهای از گیاهان گلدار از خانوادهی Rubiaceae بوده و اگرچه به طور رایج به نام ربوستا معروف است، اما در حقیقت با نام علمی کانفورا شناخته میشود.
ربوستا به صورت درخت یا درختچههایی با ارتفاع بیش از ۶ متر و ریشهای عمیق رشد میکند و در مقابل آفات و بیماریها، گیاهی مقاوم به حساب میآید. در مقایسه با گیاه عربیکا، ربوستا در زمان برداشت، محصول بیشتری ارائه میدهد. قهوه ربوستا در ارتفاع کمتر از ۱۰۰۰ متر از سطح دریا و مناطق با رطوبت زیاد رشد میکند.
همانطور که گفته شد، زادگاه ربوستا مناطق غربی و مرکزی آفریقا از لیبریا تا تانزانیا و آنگولا هستند، اما امروزه تولید ربوستا به کشورهای دیگر مانند ویتنام، هند و برزیل نیز نسبت داده میشود. جالب است بدانید این گیاه تا سال ۱۸۹۷ به عنوان گونهای از قهوه شناخته نشده بود.
خصوصیات طعم قهوه ربوستا
دانههای قهوهای که از گیاه ربوستا تولید می شوند، از اسیدیتهی پایین، تلخی بالا، محتوای قند پایین، کافئین بالا و «طعم یاد قهوه» چوبی، خاکی و آجیلی برخوردار هستند. وجود و شدت طعمهای ذکرشده به درجهی رست دانههای قهوه بستگی دارد. علاوه بر این، انواع ربوستا حاوی اسید کلروژنیک (Chlorogenic acid) هستند. در حقیقت این اسید را میتوان مسئول تلخی طعم قهوه روبوستا دانست. البته لازم به ذکر است، وجود مقادیر بسیار کمی از اسید کلروژنیک در قهوه لازم است، چرا که نقش مهمی در طعم این خوراکی محبوب ایفا میکند. این در حالی است که ربوستا از سطح بالایی از اسید کلروژنیک برخوردار بوده و اکسیداسیونی (oxidation) که به واسطهی این اسیدها ایجاد میشود، باعث ایجاد طعمهای ناخواسته و کاهش کیفیت یک فنجان قهوه خواهد شد. قهوه ربوستا اساساً در ترکیب قهوههای فوری و همچنین قهوههای ترکیبی برای عصاره گیری اسپرسو مورد استفاده قرار میگیرد.
با اینکه طعم قهوه ربوستا تلختر از قهوه عربیکا است، اما راههایی وجود دارد که میتوان تلخ آن را کمتر کرد و در عین حال همچنان طعم قوی آن را در یک نوشیدنی حفظ کرد. یکی از متداولترین راهها دم کردن قهوه ربوستا و ترکیب کردن آن با شیر و شکر و یا سیروپ است. قهوه ربوستا را میتوان در نوشیدنیهای جذابی مانند کاپوچینو یا انواع لاته استفاده کرد و از طعم قوی آن لذت برد.
ویژگیهای دان قهوه ربوستا
دانه قهوه ربوستا دارای ویژگیهای ظاهری خاصی است که آن را از سایر انواع قهوه به ویژه عربیکا، متمایز میکند. این ویژگیها عبارتاند از:
- شکل دانه: همانطور که در مقاله «قهوه عربیکا چیست» عنوان کردیم، دانههای قهوه ربوستا به طور کلی گردتر و کوچکتر از دانههای عربیکا هستند. این دانهها دارای شکل بیضی یا کروی بوده و ضخامت بیشتری نسبت به عربیکا دارند.
- رنگ دانه: دانههای خام و نرسیدهی قهوه ربوستا به طور معمول رنگی زردتر و گاهی متمایل به قهوهای دارند. در مقابل، دانههای عربیکا اغلب سبز مایل به آبی هستند.
- خط میانی دانه: یکی از ویژگیهای بارز دانههای ربوستا خط میانی آنهاست که معمولا صاف است. این در حالی است که خط میانی در دانههای عربیکا اغلب دارای انحنا است.
- اندازه دانه: دانههای ربوستا به طور کلی کوچکتر از دانههای عربیکا هستند، اما ممکن است بسته به محل کشت و شرایط محیطی، اندازه آنها کمی متفاوت باشد.
این ویژگیهای ظاهری به تشخیص دانه قهوه ربوستا کمک میکند و به طور کلی این دانهها مقاومت بیشتری در برابر شرایط محیطی سخت دارند.
میزان کافئین قهوه ربوستا
قهوه ربوستا، دو برابر قهوه عربیکا کافئین دارد. هر دانه قهوه عربیکا معمولا حاوی حدود ۱.۲ تا ۱.۵٪ کافئین است، در حالی که یک دانه قهوه ربوستا معمولا حاوی حدود ۲.۲ تا ۲.۷٪ کافئین است.
بسیاری از دوستداران قهوه، قهوه عربیکا را به قهوه ربوستا ترجیح میدهند، در حالی که تعداد افرادی که به قهوه ربوستا نیز علاقه دارند، بسیار زیاد است. تفاوت میزان علاقه افراد به این دو نوع قهوه محبوب، نشان دهنده بد یا خوب بودن هیچیک نیست و تنها ذائقهی افراد است که روی انتخاب بهترین نوع قهوه از میان این دو نوع قهوه تاثیر گذاشته است.
شرایط کشت و رشد قهوه ربوستا
با توجه به ساختار مقاومی که دانه قهوه ربوستا دارد، میتوان انتظار داشت که این نوع قهوه در شرایط محیطی خاصی رشد کند. برخی شرایطی که باعث رشد قهوه ربوستا میشوند، به شرح زیر هستند:
۱. ارتفاع
قهوه ربوستا معمولا در ارتفاعات پایینتر نسبت به قهوه عربیکا (۲۰۰ تا ۸۰۰ متر بالاتر از سطح دریا) کشت میشود. این در حالی است که قهوه عربیکا در ارتفاعات بالاتر حدود ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ متر بهتر رشد میکند.
۲. دما
ربوستا در دمای متوسط بین ۲۴ تا ۳۰ درجه سانتیگراد بهتر رشد میکند. این نوع قهوه نسبت به نوسانات دمایی کمتر حساس است، اما در مناطق گرمسیری بهتر رشد میکند.
۳. رطوبت
قهوه ربوستا نیازمند رطوبت بالا است و در مناطق گرم و مرطوب، به ویژه در نواحی با بارندگی سالانه حدود ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ میلیمتر به خوبی رشد میکند. با توجه به نیازِ قهوه ربوستا به رطوبت، کشت این نوع قهوه در مناطق استوایی و نیمهاستوایی بسیار رواج دارد.
۴. خاک
در خاکهای غنی از مواد آلی و با زهکشی خوب، میتوان بهترین نتیجه را از کاشت دانه قهوه ربوستا داست. خاکهای اسیدی با pH بین ۵ تا ۶ برای این نوع قهوه مناسب هستند. همچنین، خاک باید توانایی حفظ رطوبت را داشته باشد، زیرا ربوستا به آب نیاز زیادی دارد.
۵. نور و سایه
قهوه ربوستا برای رشد به نور مستقیم خورشید نیاز دارد، اما میتوان آن را در سایه جزئی نیز کاشت. درختان قهوه ربوستا مقاومت بالایی به آفتاب مستقیم دارند، این در حالی است که عربیکا برای رشد به سایه مطلق نیاز دارد.
۶. مقاومت به آفات و بیماریها
با توجه به میزان بالای کافئین و ساختار ژنتیکی، قهوه ربوستا مقاومت بیشتری در برابر آفات و بیماریهای رایج میان دانهها و درختان قهوه دارد. این ویژگی باعث شده که میزان نیاز این گیاه به سموم و آفتکشها کاهش پیدا کند و خب هزینههای کشت این نوع قهوه کمتر شود. اما با این حال ممکن است قهوه ربوستا نسبت به برخی آفات آسیبپذیر باشد که در این مواقع، کشاورزان هستند که باید بهخوبی این موضوع و مقابله با آفات را مدیریت کنند.
انواع قهوه ربوستا
همانند عربیکا، قهوه ربوستا از دو زیرگونهی غالب تشکیل شده که بیشتر در اوگاندا یافت میشوند. زیرگونههای قهوه ربوستا شامل نوع ارکت (Erect) که به زیرگونهی ارکتا (Erecta) و Quillou نیز مشهور است و همچنین زیرگونهی نگاندا (Nganda) یا اوگاندا (Ugandae). هر دو زیرگونه در کنار یکدیگر کشت میشوند. بر اساس گزارشها، انواع قهوه روبوستا علاوه بر عملکرد بالا، مقاومت زیادی در برابر آفات و بیماریها از خود نشان دادهاند.
برای مشاهده قیمت و خرید قهوه ربوستا 100درصد تلنت کلیک کنید
قهوه ربوستا کدام کشور بهتر است
قهوه ربوستا در حال حاضر در کشورهای متفاوتی کشت و تولید میشود. اما در سالهای اخیر کشور ویتنام به عنوان تولیدکنندهی اصلی دان قهوه ربوستا در جهان شناخته میشود. در حدود ۴۰ درصد از قهوه ربوستا در ویتنام، ۲۵ درصد در برزیل، ۱۳ درصد در اندونزی، ۵ درصد در هند و ۵ درصد در اوگاندا تولید میشود. بنابراین میتوان ویتنام را بزرگترین و بهترین تولیدکنندهی قهوه ربوستا در جهان دانست.
خواص قهوه ربوستا
قهوه به طور کلی به عنوان یکی از مفیدترین نوشیدنیها در جهان شناخته میشود. قهوه ربوستا نیز از این قاعده مستثنی نیست. ربوستا یکی از منابع غنی آنتی اکسیدان بوده و از خواص زیادی برخوردار است. از مهمترین فواید ربوستا میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- ربوستا از آنتی اکسیدانهای فراوانی برخوردار است که میتواند به محافظت از بدن در برابر آسیبهای ناشی از رادیکالهای آزاد کمک کند.
- ربوستا حاوی کافئین بالایی است که موجب افزایش سطح انرژی و هوشیاری خواهد شد.
- قهوه ربوستا به کاهش سطح کلسترول کمک کرده و گردش خون را بهبود می دهد. به همین دلیل منجر به سلامت قلب میشود.
- ربوستا به دلیل برخورداری از ترکیباتی که به مهار سلولهای سرطانی کمک میکنند، ابتلا به سرطان را کاهش میدهد.
- محتوای اسیدی دانههای ربوستا، در ماسکهای صورت برای از بین بردن سلولهای مرده و چربی اضافی استفاده میشود.
- کافئین موجود در قهوه ربوستا میتواند باعث افزایش میزان متابولیسم بدن شود که این ویژگی، باعث افزایش چربیسوزی و کاهش وزن میشود.
- مطالعات نشان دادهاند که مصرف قهوه میتواند خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را کاهش دهد.
- مقدار کافئین قهوه ربوستا میتواند باعث ترشح دوپامین و سایر مواد شیمیایی مغز شود که به بهبود خلق وخو و کاهش احساس افسردگی کمک میکند.
- آنتیاکسیدانها و مواد فعال موجود در قهوه ربوستا به حفظ سلامت کبد کمک میکنند.
- برخی از ترکیبات موجود در قهوه ربوستا، مانند کافئین و کلروژنیک اسید، میتوانند سیستم ایمنی بدن را تقویت کرده و از بروز عفونت در بدن جلوگیری کنند.
مقاله پیشنهادی: قهوه لیبریکا چیست و معرفی مشخصات و انواع آن (کلیک کنید)
عوارض قهوه ربوستا
ربوستا حاوی مقدار زیادی از کافئین است که در کنار مزایایی که دارد، میتواند منجر به افزایش ضربان قلب، افزایش فشارخون، بی خوابی و اضطراب شود. در برخی افراد، قهوه ربوستا باعث بی آبی بدن، سردرد و مشکلات گوارشی نیز میشود.
نکته مهم در هنگام خرید قهوه روبوستا نداشتن دیفکت یا دانه معیوب در میان دانهها است. وجود دانهای معیوب میتواند مشکلات گوارشی را تشدید کند و حتی در مواردی موجب سرگیجه و حالت تهوع شود. البته در برخی از افراد متفاوت بوده و موجب ترش کردن معده در این افراد میشود. علاوه بر این، مصرف مداوم و زیاد کافئین میتواند منجر به وابستگی یا اعتیاد به این ماده شود. در نهایت میتوان گفت که، مصرف زیاد قهوه ممکن است جذب آهن در بدن را کاهش دهد، به خصوص در افرادی که رژیم غذایی کمآهن دارند یا به کمخونی مبتلا هستند.
برای مشاهده قیمت و خرید قهوه ربوستا 80 20 تلنت کلیک کنید
قهوه ربوستا یا قهوه عربیکا؟
برای انتخاب بین قهوه ربوستا و عربیکا باید عوامل مختلفی را در نظر بگیرید که از جمله آنها میتوان به ذائقه، نیازهای سلامتی و همچنین خواص و کاربردهای هر قهوه اشاره کرد. در ادامه تفاوت قهوه عربیکا و ربوستا را بررسی خواهیم کرد:
۱. طعم و عطر
قهوه عربیکا طعمی ملایمتر، شیرینتر و کمی پیچیدهتری نسبت به ربوستا دارد. این در حالی است که، قهوه ربوستا طعم قویتر، تلختر و خاکیتر دارد. «طعم یاد قهوه» در عربیکا میوهای، گلی و گاهی اوقات شکلاتی است. این در حالی است که، قهوه ربوستا معمولا عطر کمتری دارد و اغلب دارای «طعم یاد قهوه» چوبی است. در نهایت باید عنوان کرد که، ربوستا به دلیل میزان کافئین بیشتر، طعمی قویتر و تلختر دارد. این در حالی است که، عطر عربیکا قویتر و دارای زیرگونههای بیشتری است.
۲. میزان کافئین
میزان کافئین در قهوه عربیکا کمتر است (حدود ۱.۲ درصد). این در حالی است که، میزان کافئین در قهوه ربوستا بیشتر و در حدود ۲.۲ تا ۲.۷ درصد است. کافئین بیشتر در ربوستا باعث شده که نوشیدن آن انرژی بیشتری در بدن ایجاد کند.
۳. شرایط کشت
قهوه عربیکا در ارتفاعات بالاتر کشت میشود و نیاز به شرایط محیطی خاصتری دارد. کشت این قهوه معمولا دشوارتر و پرهزینهتر است. این در حالی است که، قهوه ربوستا در ارتفاعات پایینتر و مناطق گرمتر و مرطوبتر رشد میکند. ربوستا مقاومت بیشتری به آفات و شرایط محیطی دارد، که کشت آن را سادهتر و ارزانتر میکند.
۴. کاربرد و استفاده
قهوه عربیکا به دلیل طعم ملایم و عطری که دارد، معمولا برای تهیه قهوههای خالص مانند قهوههای فیلتری و دم آوری قهوه با فرنچ پرس استفاده میشود. علاوه بر این، قهوه عربیکا معمولا انتخاب اول کسانی است که به دنبال طعمی پیچیده هستند. اما قهوه ربوستا به دلیل تلخی بیشتر، اغلب در تهیه اسپرسو و همچنین در نوشیدنیهای قویتر مانند آمریکانو مورد استفاده قرار میگیرد.
۵. قیمت
شرایط کشت سختتر و کیفیت بالاتر دانهها، باعث شده که قهوه عربیکا گزینهای گرانتر نسبت به ربوستا شود. این در حالی است که، هزینه کمتر تولید، باعث شده که قیمت ربوستا کمتر و از این نوع قهوه بیشتر در محصولات قهوه فوری و قهوههای ترکیبی استفاده شود.
۶. خواص سلامتی
میزان کافئین بیشتر در ربوستا، باعث شده که خاصیت انرژیبخشیِ این قهوه نسبت به عربیکا بیشتر شود و در کاهش وزن و افزایش متابولیسم نیز مؤثرتر باشد. با این حال، مصرف زیاد آن میتواند باعث عوارضی مانند بیخوابی و اضطراب شود. اما میزان کافئین کمتر در قهوه عربیکا، آن را به گزینهای عالی برای افرادی تبدیل کرده که به کافئین حساسیت دارند.
به طور کلی، انتخاب بین قهوه عربیکا و ربوستا کاملا به نیاز و سلیقه شما بستگی دارد. برخی از افراد حتی از ترکیب این دو نوع قهوه در تهیه نوشیدنیهای خاص استفاده میکنند. انتخاب شما هر کدام باشد، تلنت قهوه انواع قهوه عربیکا و ربوستا را دارد و میتوانید با خرید قهوه از تلنت قهوه، تجربه نوشیدن یک فنجان قهوه را به تجربهای فراموش نشدنی تبدیل کنید.
دیدگاهتان را بنویسید
نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.